Modlitwa na Wszystkich Świętych – tekst i prośba o wstawiennictwo świętych

Wszechmogący i wieczny Boże, który nam dozwalasz zasługom Wszystkich Świętych Twoich cześć oddawać, prosimy pokornie, daj nam tem obfitszych łask dostąpić, im liczniejszych do miłosierdzia Twego wzywamy dziś pośredników. Amen.

(Żywoty Świętych Pańskich na wszystkie dnie roku, wydanie szóste, Mikołów-Warszawa 1910, modlitwa przy uroczystości Wszystkich Świętych; zachowano pisownię źródła)

Modlitwa na Wszystkich Świętych kieruje nas ku Bogu i ku wspólnocie zbawionych, którzy wstawiają się za nami. Przytoczony tekst pochodzi z historycznego katolickiego wydania poświęconego świętym. Jego prośba odpowiada tematowi kolekty uroczystości 1 listopada: powierzamy się Bożemu miłosierdziu, wspierani modlitwą świętych.

W polskiej tradycji ten dzień kojarzy się z odwiedzaniem cmentarzy, zniczami i wspomnieniem bliskich. Liturgia zwraca naszą uwagę na wszystkich, którzy już osiągnęli niebo. Są wśród nich święci znani z imienia oraz ci, których wierność Bogu pozostała ukryta przed światem.

Pamięć o zmarłych i radość z chwały świętych mogą tego dnia spotkać się w jednej modlitwie. Mają jednak odmienną intencję. Za zmarłych prosimy o zbawienie i oczyszczenie, a przez wstawiennictwo świętych prosimy o pomoc dla nas, którzy wciąż jesteśmy w drodze do Boga.

Czy istnieje modlitwa przypisana do Wszystkich Świętych?

Tak. Uroczystość Wszystkich Świętych ma własne modlitwy liturgiczne, wśród nich kolektę odmawianą podczas Mszy Świętej 1 listopada. Jej tekst jest również obecny w Liturgii godzin. Osobista modlitwa na ten dzień może więc czerpać z rzeczywistych tekstów Kościoła, związanych z konkretną uroczystością roku liturgicznego.

Przytoczona na początku modlitwa jest historyczną polską formułą zamieszczoną w wydaniu z 1910 roku. Jej brzmienie różni się od współczesnej kolekty mszalnej, choć obie wyrażają cześć dla wszystkich świętych i ufność w ich wstawiennictwo. Rozróżnienie źródeł pozwala zachować tradycyjny tekst bez przypisywania go obecnemu wydaniu Mszału.

Jaki charakter ma ta modlitwa?

Jest to modlitwa błagalna skierowana do Boga. Święci zostają w niej przywołani jako nasi orędownicy, a prośba dotyczy łask otrzymywanych dzięki Bożemu miłosierdziu. Wspomnienie ich zasług wyraża wdzięczność za to, jak odpowiedzieli na łaskę w swoim życiu.

Współczesna kolekta uroczystości Wszystkich Świętych nazywa główną intencję bardzo wyraźnie:

prosimy Cię, abyś dzięki wstawiennictwu tak wielu orędowników, hojnie udzielił nam upragnionego przebaczenia.

(Mszał rzymski dla diecezji polskich, uroczystość Wszystkich Świętych, kolekta; fragment)

Prośba o przebaczenie dotyczy modlącego się Kościoła. Zwracamy się do Boga z własną słabością i potrzebą nawrócenia, ufając, że wspólnota ze świętymi obejmuje również ich modlitwę za nas.

Co znaczą słowa modlitwy na Wszystkich Świętych?

Historyczna modlitwa na Wszystkich Świętych jest prośbą do Boga o łaski Jego miłosierdzia przez wstawiennictwo zbawionych. Oddawanie czci świętym oznacza uznanie dobra, którego Bóg dokonał w ich życiu, oraz ich wiernej odpowiedzi na Jego wezwanie. Dawne określenie świętych jako pośredników odnosi się tutaj do modlitwy wstawienniczej. Jezus Chrystus pozostaje jedynym Pośrednikiem zbawienia, a pomoc świętych jest całkowicie zależna od Niego.

Wszechmogący i wieczny Bóg jest adresatem modlitwy

Pierwsze słowa wskazują, do kogo się zwracamy. Prosimy Boga, który jest źródłem życia i łaski. Określenia wszechmogący i wieczny wyrażają ufność w Jego moc oraz przypominają, że nasze życie nie kończy się na doczesności.

Modlitwa wypowiadana pośród listopadowych wspomnień pozwala powierzyć Bogu również własną bezradność. Znamy granice naszych możliwości, przeżywamy stratę i martwimy się o przyszłość. Możemy stanąć przed Nim z tym wszystkim, co trudno uporządkować samodzielnie.

Cześć dla świętych i ich zasług

Święci są ludźmi, w których życiu Boża łaska wydała owoce. Słowo zasługi odnosi się do ich odpowiedzi na tę łaskę, do czynów miłości i wierności Bogu. Chrześcijańska świętość wyrasta z daru Boga i rzeczywistej współpracy z Nim.

Apokalipsa św. Jana ukazuje wielki tłum zbawionych z różnych narodów. Oddają oni chwałę Bogu i Barankowi:

Zbawienie u Boga naszego, Zasiadającego na tronie i u Baranka.

(Biblia Tysiąclecia, Ap 7,10)

Ten obraz wskazuje źródło ich zwycięstwa. Świętych czcimy jako świadków działania Boga, a ich przykład zachęca do wierności także w zwyczajnym życiu. Świętość może dojrzewać w rodzinie, przy opiece nad chorym, w uczciwej pracy i w odpowiedzialności za drugiego człowieka.

W Ewangelii Jezus wiąże oglądanie Boga z czystością serca:

Błogosławieni czystego serca, albowiem oni Boga oglądać będą.

(Biblia Tysiąclecia, Mt 5,8)

Cześć dla świętych zwraca naszą uwagę także na własne intencje. Możemy pytać, czy nasze decyzje wynikają z miłości do Boga i bliźnich, czy przede wszystkim z potrzeby uznania.

Prośba o łaski Bożego miłosierdzia

Historyczny zwrot „daj nam tem obfitszych łask dostąpić” oznacza prośbę o obfite dary Boga. Dawne tem odpowiada dzisiejszemu tym, a dostąpić znaczy tutaj otrzymać lub stać się uczestnikiem. Modlący się powierzają Bogu swoje potrzeby duchowe.

W obecnej kolekcie na pierwszy plan wysuwa się przebaczenie. To prośba bliska każdemu, kto rozpoznaje własny grzech, zaniedbanie dobra lub krzywdę wyrządzoną bliźniemu. Wstawiennictwu świętych powierzamy także gotowość do żalu, spowiedzi i naprawienia tego, co można naprawić.

Pamięć o świętych nie musi onieśmielać nas ich doskonałością. W historii świętego Piotra, który upadał i wrócił do Jezusa, odnajdujemy grzech, żal i przyjęcie miłosierdzia. Własna słabość może stać się początkiem szczerego nawrócenia.

Święci jako orędownicy u Boga

Słowo orędownik oznacza kogoś, kto wstawia się za innymi. Katechizm naucza, że święci w niebie nie przestają modlić się za nas u Ojca, a ich braterska troska wspiera naszą słabość (KKK 956).

W historycznej formule występuje słowo pośrednicy. W tym kontekście opisuje ono świętych przedstawiających Bogu nasze prośby. Pierwszy List do Tymoteusza wskazuje Jezusa Chrystusa jako jedynego Pośrednika między Bogiem a ludźmi (1 Tm 2,5-6). Wstawiennictwo świętych jest uczestnictwem w Jego dziele, nie samodzielnym źródłem zbawienia.

Liczba orędowników wyraża wielkość wspólnoty, do której należymy. Modlitwa nie podaje sposobu obliczania łaski ani gwarancji otrzymania wybranego dobra. Uczymy się w niej prosić Boga z ufnością, wspierani przez tych, którzy już żyją w Jego chwale.

Świętych obcowanie łączy Kościół na ziemi i w niebie

Świętych obcowanie oznacza wspólnotę w Chrystusie, obejmującą wierzących na ziemi, zmarłych poddawanych oczyszczeniu i zbawionych w niebie. Śmierć nie zrywa więzi tych, którzy należą do Chrystusa. Taką wiarę wyrażamy również w Składzie Apostolskim.

Katechizm wskazuje, że możemy i powinniśmy prosić świętych o wstawiennictwo za nami oraz za całym światem (KKK 2683). Ich pomoc nie ogranicza się do wspomnienia dobrego przykładu. Jest modlitwą członków jednego Kościoła za tych, którzy nadal zmagają się z trudnościami ziemskiego życia.

Adoracja należy wyłącznie do Boga. Świętych otaczamy czcią jako Jego przyjaciół i świadków. Prosząc o ich wstawiennictwo, powierzamy się wspólnocie, której źródłem i głową jest Chrystus.

Czym jest kolekta i kiedy odmawia się ją podczas Mszy?

Kolekta to modlitwa, którą kapłan odmawia pod koniec obrzędów wstępnych Mszy Świętej, przed liturgią słowa. Po wezwaniu do modlitwy następuje chwila ciszy, w której wierni mogą przedstawić Bogu swoje intencje. Następnie celebrans wypowiada modlitwę, a zgromadzeni odpowiadają Amen.

Kolekta uroczystości Wszystkich Świętych wyraża temat tego dnia: wspólną cześć oddawaną zbawionym oraz prośbę o Boże przebaczenie przez ich wstawiennictwo. Jej słowa należą do modlitwy całego zgromadzenia. Nasze Amen jest przyłączeniem się do tej prośby.

To miejsce kolekty łatwiej rozpoznać, znając znaczenie poszczególnych części Mszy Świętej. Słuchanie jej treści pomaga połączyć osobiste intencje z modlitwą Kościoła.

Wszystkich Świętych i modlitwa za zmarłych

1 listopada Kościół raduje się wszystkimi zbawionymi, również tymi, których imion nie znamy. Następnego dnia, we Wspomnienie Wszystkich Wiernych Zmarłych, modlimy się szczególnie za potrzebujących oczyszczenia przed wejściem do pełnej wspólnoty z Bogiem.

Dlatego kolekta Wszystkich Świętych i modlitwa Wieczny odpoczynek mają różne intencje. W kolekcie prosimy o przebaczenie dla nas przez wstawiennictwo świętych. Odmawiając Wieczny odpoczynek, prosimy Boga o życie wieczne dla zmarłych.

Modlitwa za zmarłych jest właściwa również 1 listopada. Przy grobie bliskiej osoby możemy powierzyć ją miłosierdziu Boga, a zarazem podziękować za wszystkich zbawionych. Zachowanie obu intencji pozwala przeżyć ten dzień z pamięcią o bliskich i z nadzieją na własne spotkanie z Bogiem.

Jak modlić się tym tekstem w domu?

Historyczną modlitwę przytoczoną na początku można odmówić osobiście lub w rodzinie. Pomocna jest chwila skupienia, w której rozpoznajemy własną intencję: prośbę o przebaczenie, wytrwanie w wierze albo pomoc w nawróceniu.

Modlitwę można rozpocząć znakiem krzyża i zakończyć spokojnym Amen. Z dziećmi warto wcześniej wyjaśnić, kim są święci i dlaczego prosimy ich o modlitwę. Dawne słowo pośrednicy staje się zrozumiałe, gdy odniesiemy je do wstawiennictwa, czyli proszenia Boga za kogoś.

Osobiste odmawianie tekstu jest praktyką pobożności. W czasie Mszy celebrans korzysta z modlitwy podanej w obowiązującej księdze liturgicznej. Historycznej formuły z wydania z 1910 roku nie należy utożsamiać z dzisiejszym polskim brzmieniem kolekty.

Najczęstsze pytania o modlitwę na Wszystkich Świętych

Wątpliwości dotyczą najczęściej źródła modlitwy, jej adresata oraz związku z modlitwą za zmarłych. Poniższe odpowiedzi porządkują te różnice.

Z jakiego źródła pochodzi przedstawiony tekst modlitwy?

Z szóstego wydania Żywotów Świętych Pańskich na wszystkie dnie roku z 1910 roku. Modlitwa została zamieszczona przy uroczystości Wszystkich Świętych i zachowuje dawne polskie brzmienie.

Czy ta modlitwa pochodzi bezpośrednio z Biblii?

Nie jest cytatem biblijnym. To modlitwa związana z tradycją uroczystości Wszystkich Świętych. Jej treść wyraża wiarę Kościoła w Boże miłosierdzie i wstawiennictwo zbawionych.

Czy modlitwa na Wszystkich Świętych jest skierowana do świętych?

Przedstawiony tekst oraz kolekta są skierowane do Boga. Święci zostają przywołani jako orędownicy, których wstawiennictwu powierzamy nasze prośby. Bezpośrednie wezwania do poszczególnych świętych występują natomiast w Litanii do Wszystkich Świętych.

Czy można ją odmawiać poza 1 listopada?

Tak, w modlitwie osobistej można korzystać z niej również w innych dniach. Jej związek z 1 listopada wynika z tematu wszystkich świętych i z umieszczenia tekstu przy tej uroczystości. W liturgii dobór modlitw zależy od właściwego formularza.

Czy w uroczystość Wszystkich Świętych trzeba odmówić tą modlitwę?

Nie ma obowiązku odmawiania tej historycznej formuły w modlitwie prywatnej. Podczas Mszy wierni uczestniczą w modlitwie liturgicznej, przyłączając się do kolekty przez odpowiedź Amen.

Po uroczystości wracamy do spraw, w których wierność Bogu przybiera konkretną postać. Prośba o miłosierdzie może prowadzić do spowiedzi, uznania własnej winy i naprawienia krzywdy. W tej drodze towarzyszy nam modlitwa świętych, których chwałę wspólnie obchodzimy 1 listopada.

Podstawa biblijna i doktrynalna: Ap 7,9-17; 1 Tm 2,1-6; Katechizm Kościoła Katolickiego 954-958 i 2683; Mszał rzymski dla diecezji polskich, kolekta uroczystości Wszystkich Świętych.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *